Bác sĩ Trường Dược Sài Gòn và những chia sẻ về bệnh Babesia

Rate this post

Bệnh Babesia là một bệnh nhiễm trùng hiếm gặp do một loại ký sinh trùng rất nhỏ có tên Babesia gây ra. Khi mắc bệnh người bệnh thường các biểu hiện là sốt, tan máu và đái ra huyết cầu tố

bệnh Babesia
bệnh Babesia

Chúng ta cùng các bác sĩ Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn tìm hiểu về bệnh Babesia qua bài viết dưới đây!

THÔNG TIN CHUNG VỀ BỆNH BABESIA

Nguyên nhân gây bệnh

Bác sĩ giảng viên Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn cho biết Babesia là ký sinh trùng đơn bào lây truyền qua ve bọ của động vật hoang dã và gia súc, phân bố trên toàn thế giới. Bệnh chủ yếu xảy ra do nhiễm ký sinh trùng Babesia microti, thường là do bị bọ ve Ixodes (bọ ve hươu) cắn.

Vật chủ tự nhiên của B. microti là hàng loạt động vật hoang dại và gia súc, nhất là chuột chân trắng và hươu đuôi trắng. Con người bị nhiễm bệnh Babesia chủ yếu là do bị loài ve Ixode dammini đốt.

Triệu chứng thường gặp

Đa phần bệnh nhân chỉ có những triệu chứng nhẹ hoặc không có biểu hiện nào nên dễ bị bỏ qua. Với những bệnh nhân có biểu hiện bệnh rõ ràng, các triệu chứng của bệnh có thể từ nhẹ tới nặng và có thể kéo dài trong vài ngày hoặc vài tuần. Các triệu chứng thường bao gồm:

  • Sốt thất thường.
  • Ớn lạnh hoặc rét run.
  • Đau đầu.
  • Vã mồ hôi.
  • Buồn nôn, nôn.
  • Đau bụng.
  • Mệt mỏi.
  • Đau nhức cơ và các khớp.
  • Nước tiểu sẫm màu và thiếu máu do tan máu (kí sinh trùng xâm nhập tế bào hồng cầu và nhân lên, gây vỡ hồng cầu và khởi đầu quá trình nhiễm các hồng cầu khác).
  • Trường hợp nặng có thể vàng da và gan to, lách to.

Bệnh có thể rất nghiêm trọng đối với những người cao tuổi, người có lách yếu, hệ miễn dịch suy yếu hay người có những vấn đề sức khỏe khác.

Ký sinh trùng lưu hành trong máu có thể kéo dài nhiều tháng, có hoặc không có triệu chứng, bệnh thường tự khỏi, và sau vài tuần hoặc vài tháng, phần lớn bệnh nhân khỏi không để lại di chứng. Những người đã phẫu thuật cắt lách, những người cao tuổi hoặc suy giảm miễn dịch là những người có khả năng bị bệnh nặng.

CHẨN ĐOÁN VÀ ĐIỀU TRỊ BỆNH BABESIA

Chẩn đoán bệnh

Chẩn đoán xác định bệnh dựa trên việc tìm thấy ký sinh trùng trong hồng cầu khi soi tiêu bản trên kính hiển vi quang học. Một hồng cầu có thể mang các giai đoạn khác nhau của ký sinh trùng, và tỷ lệ hồng cầu nhiễm có thể trên 10%. Có thể cần phải làm xét nghiệm lại nhiều lần, ký sinh trùng lưu hành trong máu có thể thấy rõ sau 2 – 4 tuần. Do bệnh có nhiều đặc điểm giống với sốt rét nên Babesia cần phân biệt với ký sinh trùng sốt rét, đặc biệt là Plasmodium falciparum.

Về mặt lâm sàng, bệnh có các triệu chứng sốt thất thường, rét run, đau đầu, vã mồ hôi, đau cơ và mệt mỏi nhưng các triệu chứng không có tính chu kỳ như sốt rét.

Về xét nghiệm, có thể thực hiện phân lập qua cấy máu của bệnh nhân cho chuột, sau đó dùng phương pháp miễn dịch huỳnh quang gián tiếp để so sánh hiệu giá kháng thể nhằm chẩn đoán phân biệt. Hoặc dùng xét nghiệm PCR có độ đặc hiệu tương đương nhưng có độ nhạy cao hơn.

Điều trị bệnh

Hầu hết các trường hợp mắc bệnh thường tự khỏi mà không cần điều trị gì đặc hiệu (chủ yếu là điều trị triệu chứng). Nhiễm B. microti ở bệnh nhân có lách nguyên lành thường tự khỏi.

Ở một số trường hợp, đặc biệt những người đã phẫu thuật cắt lách thì cần điều trị kháng sinh (Clindamycin, Azythromycin) kết hợp với các thuốc diệt ký sinh trùng (Quinin, Atovaquon).

Trong các trường hợp nặng, truyền máu cũng đã được thực hiện để làm giảm thấp mật độ ký sinh trùng trên bệnh nhân, cũng có hiệu quả ở một số bệnh nhân bị bệnh nặng với tỷ lệ hồng cầu nhiễm hơn 10%. Trong trường hợp đe dọa tính mạng có thể thực hiện truyền máu trao đổi, khi đó hồng cầu nhiễm sẽ bị loại bỏ và thay bằng hồng cầu tươi.

Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn đào tạo nhân lực ngành Điều dưỡng uy tín
Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn đào tạo nhân lực ngành Điều dưỡng uy tín

GIẢI PHÁP PHÒNG NGỪA BỆNH BABESIA

Cũng theo bác sĩ giảng viên lớp Văn bằng 2 Cao đẳng Dược Sài Gòn, để phòng ngừa bệnh Babesia, cách bảo vệ tốt nhất là tránh tiếp xúc với loài bọ ve. Khi làm việc hay vui chơi ngoài trời trong các khu vực có thể có bọ ve, nhất là những vùng có cỏ cao, cỏ dại, rừng rậm rạp, nhiều lá cây, nên lưu ý:

  • Mặc quần áo sáng màu (để dễ dàng phát hiện bọ chét), quần dài và áo dài tay.
  • Nên sử dụng thuốc chống côn trùng khi đi ra ngoài. Nếu sử dụng các sản phẩm này, nên làm theo hướng dẫn của nhà sản xuất ghi trên nhãn. Sau khi trở vào nhà, rửa sạch thuốc bằng xà bông và nước ấm.
  • Kiểm tra kỹ quần áo và da sau khi đi vào khu vực có bọ chét. Nếu phát hiện có bọ chét, hãy dùng nhíp đầu nhọn gỡ chúng ra ngay lập tức. Sau khi gỡ bọ chét, hãy dùng cồn để khử trùng vùng da đó. Không được ép hay nghiền bọ ve khi còn bám trên da.
  • Tham khảo bác sĩ thú y về cách phòng ngừa bọ chét tốt nhất cho thú nuôi.
  • Nhiễm Babesia có thể được kiểm soát nếu lưu ý các vấn đề sau:
  • Đi khám càng sớm càng tốt và không tự ý uống thuốc hạ sốt ở nhà.
  • Tuân thủ đúng hướng dẫn của bác sĩ và thông báo ngay cho bác sĩ nếu xuất hiện thêm triệu chứng bất thường mới.

Trên đây là những thông tin về bệnh Babesia được các bác sĩ giảng viên Trường Cao đẳng Dược Sài Gòn tổng hợp và chia sẻ đến bạn đọc!